Niedziela o Sądzie Ostatecznym

Trzecia niedziela Przedpościa to Niedziela o Sądzie Ostatecznym, zwana też Niedzielą Mięsopustną, bowiem od następnego dnia, aż do Święta Zmartwychwstania Chrystusa, czyli przez 55 dni, nie będziemy spożywać mięsa. Jednakże w następnym tygodniu wciąż wszystkie inne produkty, takie jak ryby, owoce morza, nabiał, słodycze, alkohol – są dozwolone, podobnie jak zabawy czy muzyka.3last-judgement-2

Pod względem struktury nabożeństwa wygląda ona tak samo jak poprzednia. Jednak w treści – obok oczywiście hymnów tej niedzieli oraz tonu niedzieli zwykłej wg oktoichu – pojawia się kolejna wielkopostna zapowiedź  Czytaj dalej „Niedziela o Sądzie Ostatecznym”

Sobota Mięsopustna – Sobota Rodzicielska

Przedostatnia sobota przed Wielkim Postem to szczególny dzień. Jest ona nazywana Sobotą Mięsopustną, gdyż to ostatnia sobota do Paschy, kiedy można spożywać mięso. Określa się ją też mianem Soboty Rodzicielskiej, gdyż jest to szczególny dzień modlitwy za zmarłych; ta nazwa jest bardziej z rosyjskiego po wpływu, gdyż w innych językach podkreśla się nie tylko przodków, ale wszystkich zmarłych, np. po serbsku mówi się na nią Zadušnice (czyli znane polskie „Zaduszki”), zaś po arabsku Sabtu Al-Amłāt („Sobota Zmarłych”) lub Sabtu Ar-Rāqidīn („Sobota tych, co zasnęli”). Tego dnia modlimy się za wszystkich zmarłych: naszych bliskich, przodków, znanych z imienia, których nam polecono modlitwie, których nie wiemy gdzie pochowano, utonęli, zginęli na polu bitwy, nie mieli pogrzebu etc.  Czytaj dalej „Sobota Mięsopustna – Sobota Rodzicielska”

Niedziela o Synu Marnotrawnym

Druga niedziela Przedpościa to Niedziela o Synu Marnotrawnym.

2-prodigal-son

Na jej jutrzni, po radosnym śpiewie polijeleju, tj. psalmu Chwalcie Imię Pańskie, następuje śpiew innego psalmu; zupełnie innego w charakterze, bo pokutnego i wołającego w rozpaczy o Boże zmiłowanie – Nad rzekami Babilonu, tam siedzieliśmy i płakaliśmy. Jednak na koniec każdego wersetu Triodon Postny zaleca, by śpiewać rzewne „alleluja”, co jest wypełniane – tu jest nadzieja, i pamięć o chwale Bożej.  Czytaj dalej „Niedziela o Synu Marnotrawnym”

Pierwszy tydzień Przedpościa w różnych tradycjach

1. TRADYCJA BIZANTYJSKA (tj. Grecy, Słowianie, Arabowie, Gruzini itp.)
Brak postu nawet w środę i piątek, z kilku powodów.
a) sygnał, że zbliża się post, i to ten Wielki;
b) odróżnienie od tradycji orientalnej;
c) nawiązanie do treści Niedzieli o Celniku i Faryzeuszu – ci, co niosą trud postu zgodnie z   prawem dwa razy w tygodniu (jak faryzeusz), mają niejako wynagrodzenie; ci zaś, co nie     przestrzegają tak ściśle prawa, ale się kajają (jak celnik) mają niejako zelżenie w tym prawie.  Czytaj dalej „Pierwszy tydzień Przedpościa w różnych tradycjach”

Niedziela o celniku i faryzeuszu – początek Przedpościa

Dzisiejszego wieczoru Z Bogiem rozpoczynamy Triod Postną, a konkretnie jej pierwszą część: Przedpoście. Oznacza to, iż teraz w Cerkwiach będzie się korzystać z grubaśnej księgi liturgicznej (około 700 stron, zależy od wydania), zwanej właśnie Triodą Postną, która obejmuje czas od Przedpościa aż do Wielkiej Soboty włącznie. Księga ta zawiera hymny poszczególnych dni, odwołania do czytań, synaksariony (objaśnienia liturgiczne i treściowe poszczególnych ważniejszych dni), przepisy liturgiczne i postne na te 71 dni.

triod-postnaya-big-183

Cykl ruchomy ma przewagę nad stałym, jednakże księgi tegoż drugiego, czyli oktoich (niedziele i dni tygodnia zwykłe) oraz minieja (święta i święci wg cyklu stałego) są również stosowane, co może przyprawić o zawał duchownych, dyrygenta, śpiewających i lektorów.  Czytaj dalej „Niedziela o celniku i faryzeuszu – początek Przedpościa”

Niedziele przygotowawcze do Przedpościa

This is the post excerpt.

Pascha (Zmartwychwstanie Chrystusa) jest centralnym punktem prawosławnego roku liturgicznego, jak i życia chrześcijanina ogółem. Stąd też przygotowania do Święta Świąt są swoistą wielostopniową drabiną:
Niedziele przygotowawcze do Przedpościa => Przedpoście => Wielki Post => Sobota Łazarza i Niedziela Palmowa => Wielki Tydzień => Pascha

Pierwsza z dwóch niedziel przygotowawczych do Przedpościa to Niedziela o Ślepcu spod Jerycha – zatem, pierwsza stacja tej wędrówki to najniżej położone miasto, zaś jej cel, ostatnia stacja – Wzgórze Jerozolimy. Ten dzień to rozpoczęcie wraz z Chrystusem podróży do Jerozolimy, do Paschy Jego i naszej. W tę niedzielę czytany jest fragment (Łk 18, 35-43), który opowiada o tym, jak Chrystus w Swej ostatniej drodze do Jerozolimy, znajduje się u bram Jerycha: miasta najniżej położonego na ziemi – a przynajmniej w tamtym regionie – do tego jednego z najstarszych i pełniących ważną rolę w Starym Testamencie. Tam spotyka żebrzącego ślepca, który woła do Chrystusa, by Ten ulitował się nad Nim, że pragnie przejrzeć. Chrystus go uzdrawia, jak sam mówi, przez jego wiarę. To ostatni cud przed tryumfalnym wjazdem do Jerozolimy opisany przez ewangelistę Łukasza – bo, ostatnim cudem przed wstąpieniem do Świętego Miasta jest Wskrzeszenie Łazarza, które opisał ewangelista Jan..

Z kolei druga niedziela przygotowawcza do Przedpościa to ogółem ostatnia niedziela przed centralnym (a przy tym ruchomym) okresem roku liturgicznego, tj. Czytaj dalej „Niedziele przygotowawcze do Przedpościa”