Święty i Wielki Czwartek – treść

Wieczór Wielkiego Czwartku rozpoczyna obchody Paschy żydowskiej upamiętniającej cudowne wyjście z niewoli egipskie z Bożą pomocą, kiedy to wedle starożytnego obyczaju trzeba spożyć wieczorem uroczysty posiłek, na który składają się m.in. niekwaszony chleb i czerwone wino przy deklamacji stosownych błogosławieństw. Bóg, ustanawiając przed wiekami to prawo, wiedział, co zamierza.

9b297578adfdf88e54a053a9ebb607d5.jpg

Indyjski prawosławny hymn:
Chryste, któryś Swą Paschą zastąpił Baranka Paschalnego,
uraduj nas Swą Paschą i zmiłuj się nad nami.

Prawosławny aramejski hymn (w wykonaniu syriackim i w malajalam):
Błogosławiony jesteś, Ostatni Wieczorze,
bowiem przez ciebie wieczór w Egipcie się skończył.
W trakcie ciebie nasz Pan spożył małą Paschę
i ta się stała wielką Paschą.
Pascha zmieszana z Paschą, celebracja ze świętem.
Pascha, która minęła, jest znakiem tego, co nie przemija.

Rzymsko-katolicki psalm responsoryjny Wielkiego Czwartku po hiszpańsku
Kielich, który błogosławimy, jest Komunią Krwi Chrystusa

Wykonanie tego psalmu po polsku w innym tłumaczeniu
Kielich Przymierza to Krew Zbawiciela

I tak też, Chrystus, wiedząc, iż to Jego Ostatnia Wieczerza – atmosfera w Jerozolimie zrobiła się już bardzo napięta, spór z elitą żydowską jest u apogeum – umiłowawszy do końca Swoich uczniów, spożywa z nimi Paschę w Wieczerniku według żydowskiego rytuału, tj. Starego Testamentu, jednak wprowadzając Własny, tj. Nowy Testament. Przygotował do tego swych ówczesnych uczniów, jak i nas, codziennym nauczaniem w Jerozolimie przez ostatnie trzy dni, wiernie odwzorowanych w cerkiewnych nabożeństwach. To bardzo dramatyczna wieczerza – uczniowie zapewniają o swej miłości i wierności, a Zbawiciel wie, że dosłownie za chwilę uciekną i się wyrzekną. Wie, że to Jego ostatni taki posiłek na Ziemi.

Koptyjska pieśń po angielsku

Chrystus obmywa nogi Swym uczniom. 11101246_10205104483349273_3085976391582194506_n

6xPXu8.jpg

Tym czynem urzeczywistnia słowa, które wygłasza w trakcie tej Wieczerzy ku przypomnieniu o największym przykazaniu – Miłości.

Przykazanie nowe daję wam, byście się wzajemnie miłowali, jak Ja was umiłowałem

Dlatego Cerkiew na jutrzni w kanonie Wielkiego Czwartku oraz na początku obrzędu obmycia nóg śpiewa Apostołowie związani węzłem miłości oddali się panującemu nad wszystkim Chrystusowi, przyjęli od Niego umycie czcigodnych nóg, aby głosić pokój całemu światu (cs. Sojuzom lubwie):

Zaś Kościół rzymsko-katolicki śpiewa: Gdzie miłość wzajemna i dobroć, tam znajdziesz Boga żywego; w jedno nas tu zgromadziła miłość Chrystusa… 

Jak wspomniano, wykorzystując przygotowanie Starego Przymierza, Zbawiciel daje początek Nowemu Przymierzu – chleb przemienia w Swoje Ciało, a wino w Swoją Krew, Które to za chwilę mają być wydane. Poleca uczniom, by to czynili już zawsze, tym samym ustanawiając sakrament Eucharystii, a zatem i kapłaństwa.

To czyńcie na Moją pamiątkę

Judasz zdemaskowany przez Jezusa wychodzi z Wieczernika, by wskazać miejsce Jego pobytu. Chrystus wygłasza również słynną arcykapłańską modlitwę, która jest częścią składową Jego mowy pożegnalnej, będącej wykładem na temat tego, kim On jest, o relacjach w Trójcy Świętej. Chrystus mówi, że uprzedzi uczniów w drodze do Galilei (co w najbliższą Niedzielę się spełni) i że niebawem zstąpi Pocieszyciel (co się stanie za nieco ponad 50 dni).

Po spełnieniu tej Wieczerzy – na Wschodzie nazywaną częściej „Mistyczną”, aniżeli „Ostatnią” – spełnieniu wszystkiego jak należy, czego przepis prawny chciał, Chrystus, tak jak w poprzednie wieczory, udaje się wraz z apostołami do Ogrodu Oliwnego, tj. Getsemani, na modlitwę i czuwanie. Wie, że to już jest Jego ostatnia noc tu, na ziemi.

Tajemnie prowadząc swych uczniów,
Ty, Panie, nauczałeś ich, mówiąc:
„Baczcie, przyjaciele, aby żaden lęk nie rozdzielił was ze Mną.
Chociaż bowiem cierpię, to za świat. Nie zgorszcie się ze Mnie.
Nie po to przyszedłem, aby mi służono,
ale abym sam służył i wydał Duszę Moją za zbawienie świata.
Jeżeli więc jesteście moimi przyjaciółmi, naśladujcie Mnie;
kto chce być pierwszym, niech będzie ostatnim, pan niech będzie sługą.
Trwajcie we Mnie, aby przynieść obfity owoc,
Ja jestem bowiem latoroślą życia”.

Śpiew tego hymnu Jutrzni Wielkiego Czwartku po grecku we współczesnej aranżacji:

Śpiew tego hymnu w cerkiewnosłowiańskim:

Czując wielką trwogę, przed Męką zmęczony tyloma dniami podróży, nauczania, oszczerstw i strachem Jezus rozmawia z Aniołem, który Go umacnia jako człowieka. W tym momencie wybitnie widać dwie natury Chrystusa, Boską i ludzką: jako Bóg wie, co Go czeka i zamierza spełnić odwieczne zadanie, historię; zaś jako człowiek po prostu się boi. Tej przedziwnej, świątecznej Nocy Chrystus prosi Swych uczniów, by czuwali razem z Nim; sam Bóg, który ustanowił przed wiekami tę noc świętą, jako praobraz, prosi o wsparcie Swoje stworzenie. Jednakże, duch jest ochoczy, ale ciało słabe, zatem apostołowie zasypiają.

97_manastirea_zosin_botosani_foto_oana_nechifor_20

Nie śpią za to wrogowie, tak też jest i w naszym codziennym życiu przecież… Zwłaszcza duchowym. Wraca Judasz, już z całą kohortą – specjalnie pojmanie ma miejsce w nocy, by nikt się nie postawił, choć i tak porywczy Piotr odcina jednemu ze sług arcykapłańskich ucho. Judasz pocałunkiem wskazuje i wydaje Chrystusa, zaś uczniowie, z wyjątkiem św. Jana i kobiet, uciekają. Cóż, święty Jan, spoczywając w trakcie Wieczerzy na piersi Chrystusa, chyba najbardziej zrozumiał Swego Mistrza, też przecież to ten ewangelista najdokładniej przytacza mowy Jezusa z tego wieczoru, i tylko on zdobył się na opis tego, jak Odwieczny i Wszechmocny Bóg umywa uczniom, którzy za chwilę de facto zdradzą, jedną z najbrudniejszych części ciała.

Dlatego też w ramach świętego obrzędu obmycia nóg Cerkiew śpiewa taki oto hymn (nagranie w cerkiewnosłowiańskim, polskie napisy):

W Noc niepodobną do innych nocy – jak to mówią Żydzi na paschalnej wieczerzy – prosto z tej właśnie świątecznej wieczerzy, gdzie musiały paść te słowa wypowiadane proroczo od wieków, w świątecznym stroju Chrystus Bóg zostaje porwany i prowadzony na kolejne sądy Annasza i Kajfasza, Heroda, Piłata… Sędzia świata jest sądzony przez świat. Żydzi myślą, że tym samym oni spełniają należycie obyczaje, w tym Paschę – mają jednak zamknięte oczy. Tymczasem swoim czynem tę Paschę, Przymierze z Bogiem plugawią. I my często pozornie w imię dobra czynimy zło, mając klapki na oczach – klapki naszych egoizmu i pychy. Te grzechy doprowadziły do upadku pierwszego człowieka, te grzechy doprowadzają też do zabicia Syna Bożego, jak to mówi ostatnie zdanie Ewangelii wielkoczwartkowej Liturgii: A gdy nastał ranek, wszyscy arcykapłani i starsi ludu powzięli uchwałę przeciw Jezusowi, żeby Go zabić. I związawszy Go zaprowadzili, i wydali Go namiestnikowi Poncjuszowi Piłatowi. zizvorulmuresului0023.jpg

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s