VII niedziela od Paschy – Ojców I Soboru Powszechnego

Siódma niedziela Świętej Pięćdziesiątnicy poświęcona jest pamięci 318 Ojców I Soboru Powszechnego zgromadzonych w Nicei w 325 roku. Nie jest to już kolejna Niedziela Paschalna, jednakże charakter nabożeństw dalej jest tryumfalny, bo trwa Święta Pięćdziesiątnica, o czym świadczy choćby biały kolor szat liturgicznych. Poza tym, każda niedziela to Mała Pascha.

Sobór zebrał się w lipcu, więc może się pojawić pytanie, dlaczego wspominamy go – w zależności od daty Paschy w danym roku – w maju lub czerwcu? Otóż, dzisiejsza niedziela potwierdza fakt Wniebowstąpienia Chrystusa, które przeżywaliśmy na nowo w czwartek, a zarazem przygotowuje do wielkiego święta Zstąpienia Ducha Świętego oraz Trójcy Świętej, które będziemy obchodzić równo za tydzień.

first-ecumenical-council

Ten pierwszy aspekt wyjaśnia  synaksarion dnia: Ponieważ Pan Jezus Chrystus poniósłszy nasze ciało w niewypowiedziany sposób spełnił cały zamysł o nas i powrócił do Tronu Ojca, to święci mężowie pragnąc okazać, że Syn Boży zaprawdę stał się Człowiekiem, że doskonały Człowiek i równocześnie Bóg wzniósł się i zasiadł po prawicy Majestatu Ojca na wysokościach, i że to zgromadzenie świętych ojców takim Jego ogłosiwszy i wyznawszy mającym wspólną istotę z Ojcem, i czczonym z Nim w równości, ustanowili po chwalebnym Wniebowstąpieniu dzisiejsze święto, jak gdyby poszerzając tym samym zgromadzenie tych ojców, to nauczających: w ciele wstępującego do nieba Boga prawdziwego i w ciele doskonałego Człowieka.

O drugim aspekcie mówi hymnografia tej niedzieli, m. in. hymn z wieczerni (cs. Tajnyja dnes Duha truby): Chwała Ojcu, i Synowi, Świętemu Duchowi! Dzisiaj tajemne trąby Ducha, Bogonośnych ojców, wysławmy pięknymi pieśniami teologii pośrodku Cerkwi; Trójcę jedyną niezmienną, Naturę i Boskość; demaskatorów Ariusza i orędowników prawosławnych, módlcie się zawsze do Pana, aby zmiłował się nad duszami naszymi.

Śpiew rumuński tego hymnu (pierwsze cztery minuty):

 

Zatem, ta niedziela daje nam podbudówkę teologiczną, by za tydzień spotkać i przyjąć trzecią Osobę Trójcy – Świętego Ducha – a za tym przyjąć tajemnicę Trójjedności Boga.

Pod względem liturgicznym niedziela ta ma hymny podzielone na trzy grupy: Zmartwychwstania tonu szóstego; Ojców I Soboru Powszechnego; Wniebowstąpienia. To znaczy, że śpiewa się tropariony, stichery i kanony na te trzy okazje.

Troparion Zmartwychwstania tonu szóstego (wykonanie po angielsku):

 

 

Anielskie Moce na grobie Twoim i zamarły straże.
Maria stojąc w grobie szuka przeczystego ciała Twego.
Zniewoliłeś otchłań, nie zakosztowawszy jej,
spotkałeś Dziewicę, dając życie,
Powstały z martwych Panie, chwała Tobie!

Ponadto na wieczernię przypisane są 3 paremije (Rdz 14, 14-20; Ptw 1, 8-17a; Pwt 10, 14-21) z okazji święta, jakim jest niedziela Soboru Nicejskiego.

Na Liturgii hymny trzech okazji; hymn do Bogurodzicy to zadostojnik Wniebowstąpienia. Czytane są wciąż Dzieje Apostolskie (Dz 20, 16-18 i 28-36). Ewangelia również dalej Janowa, lecz treściowo cofamy się do wieczoru Wielkiego Czwartku, do Arcykapłańskiej Modlitwy Chrystusa. Zostaje odczytany tylko jej fragment (J 17, 1-13), bo całość słyszeliśmy sześć tygodni temu.

Chrystus w tej modlitwie prosi Ojca o wysławienie, i zaznacza, że idzie do Niego – to już w ostatnich dniach się spełniło, bo zmartwychwstał, chwalebnie wstąpił na Niebiosa, i zasiadł po prawicy Ojca. Zaświadcza w czytanej perykopie, że jest Synem Bożym. Przytoczone tu Prawdy potwierdził właśnie I Sobór Powszechny. Prawdy te, w dużej mierze dzięki temu soborowi, wyznajemy na nowo na każdej Boskiej Liturgii oraz codziennie w prywatnych modlitwach porannych w ramach Wyznania Wiary = Symbolu Wiary (Wieruju). W Arcykapłańskiej Modlitwie jest też prośba o to, by ci, co uwierzą, strzegli tego Słowa, i byli jedno. Właśnie po to był zwołany Pierwszy Sobór Ekumeniczny, i każdy następny. Ta modlitwa ma również charakter przygotowawczy do tego, co ma stać się za tydzień: to przygotowanie bazy do pełnego działania trzeciej Osoby Trójjedynego Boga, bo Duch w pełni się objawi i zstąpi na tych, co uwierzyli, kiedy wpierw Syn wypełnił to, co było zamierzone przed wiekami.

Troparion Ojców I Soboru Powszechnego (grecki śpiew):

 

 

 

Wysławiony jesteś, Chryste Boże nasz,
któryś okazał na ziemi światła, ojców naszych,
i przez nich wszystkich kierujesz ku prawdziwej wierze.
Wielce łaskawy, chwała Tobie!

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s