Pocałunek cnót – metropolita Aleppo Paweł (Jazidżi) na święto apostołów Piotra i Pawła

Pierwotnie ten tekst, w moim tłumaczeniu z arabskiego, ukazał się na cerkiew.pl dwa lata temu w tym miejscu.

W kwietniu 2013 roku, tuż przed Wielkim Tygodniem, w Syrii zostało porwanych dwóch metropolitów Cerkwi antiocheńskiej: Paweł (Jazidżi) i Jan (Ibrahim). Do dziś ich los pozostaje nieznany. Władyka Paweł jest autorem wielu książek i publikacji. Był również znany ze swych wspaniałych kazań.

Publikujemy kazanie metropolity Pawła na święto założycieli i patronów Cerkwi antiocheńskiej – jakimi byli Piotr i Paweł – w jego dniu (Patriarchat ten stosuje nowy styl); apostoł Paweł ponadto jest patronem samego hierarchy. Władyka w swych słowach zawsze nawiązywał w dużej wiedzy i z miłością do swego niebiańskiego opiekuna, o czym Czytelnicy mogli się przekonać czytając poprzednie publikowane kazania. Mamy nadzieję, że tekst ten ubogaci przeżywanie obchodzącym teraz to święto, zaś osobom jeszcze oczekującym go – pozwoli właściwie się do niego przygotować.

10982199_1656179037952290_1146966596912855801_n.jpg

Jak wiemy, klasyczna i najbardziej podstawowa ikona tego błogosławionego święta przedstawia dwóch świętych apostołów obejmujących jeden drugiego i składających sobie pocałunek. Wielu nadaje różne znaczenie Czytaj dalej „Pocałunek cnót – metropolita Aleppo Paweł (Jazidżi) na święto apostołów Piotra i Pawła”

Reklamy

29 czerwca – święto apostołów Piotra i Pawła

Zgodnie ze starożytną Tradycją Wschodu i Zachodu, pierwsi apostołowie pomiędzy równymi sobie (jak rytmicznie to brzmi ;p), tj. święci Piotr i Paweł, ponieśli śmierć męczeńską tego samego dnia: 29 czerwca. Jedna data śmierci, jedno jej miejsce (Rzym), jeden rodzaj (męczeństwo). A jednak byli bardzo różni.

różna ich była droga do Chrystusa: pierwszy uwierzył od razu, drugi najpierw prześladował;
różny status społeczny: pierwszy prosty rybak, drugi uczony w Piśmie i przy okazji tkacz namiotów;
różne charaktery: pierwszy porywczy, drugi wyważony;
różne zadania: pierwszy miał głównie działać wśród Żydów, drugi zaś przede wszystkim ewangelizować pogan.

Różnorodność w jedności i jedność w różnorodności – to kwintesencja Cerkwi prawosławnej. Dlatego święci apostołowie Piotr i Paweł często są przedstawiani na ikonach albo w pocałunku miłości, albo jako trzymający wspólne w domach symboliczny budynek cerkiewny, czasem w otoczeniu innych apostołów.

08_06_17_3054.jpg

Święto to nie jest z grona 12 największych, ale, zarazem, Czytaj dalej „29 czerwca – święto apostołów Piotra i Pawła”

Święty Teofan Rekluz o poście

Natrafiłam na pewien cytat ze św. Teofana Rekluza, który przytaczam poniżej:

Pahq-lezu-e1488174203529.jpg

Biedny post! Tyle cierpi napaści, tyle pogróżek, złorzeczeń, prześladowań, dyskryminacji… Jednak jeszcze, dzięki Bogu, jakoś się trzyma, nie ustępuje! Jakże by inaczej? Przecież sam Chrystus pościł, apostołowie pościli, wszyscy inni święci również. Jeśli zajrzeć w rajskie komnaty, nie znajdziecie tam nikogo,, kto by w ziemskim życiu nie pościł. Czytaj dalej „Święty Teofan Rekluz o poście”

24 czerwca – święto Narodzin św. Jana Chrzciciela

Pół roku przed świętami Narodzin Jezusa Chrystusa obchodzimy święto narodzin tego, który Go poprzedzał. Zarówno narodzeniem, jak i działalnością. Była tego główna misja Jana: poprzedzać, przygotować już w ostatniej fazie Naród Wybrany do przyjęcia Mesjasza. Przygotować grunt. Dlatego też Wschód chętniej określa św. Jana mianem „Poprzednika” (cs. Predtecza).

146.jpg

Bo chrzty udzielane przez niego, choć charakterystyczne, Czytaj dalej „24 czerwca – święto Narodzin św. Jana Chrzciciela”

II niedziela po Pięćdziesiątnicy – Wszystkich Świętych lokalnych

Tydzień temu wspomniałam, że Niedziela Wszystkich Świętych, będącą pierwszą po Pięćdziesiątnicy, kończy zarówno Triod Kwietną (Pentekostarion), jak i okres ruchomy. Jednak, jeśli chodzi o to drugie, nie jest tak do końca. Bowiem w niektórych Cerkwiach druga niedziela po Pięćdziesiątnicy poświęcona jest pamięci świętych lokalnych, czyli „ziemi x”; nie tylko kraju, ale wręcz regionu. To jest logiczne: przejście z ogółu zeszłej niedzieli do szczegółu tej dzisiejszej.

Poza tym, od połowy XIX wieku – czyli, jak na Prawosławie, to istna nowinka – w drugą niedzielę po Zesłaniu Św. Ducha obchodzi się pamięć również wszystkich Świętych Ojców z Góry Athos, bo wcześniej nie mieli oni „swojego” dnia. To nabożeństwo ułożył św. Nikodem Hagioryta, który również uporządkował obecnie najpopularniejszą w świecie Cerkwi bizantyjskich wersję synaksarionu (żywoty świętych i opisy świąt), którego po polsku na razie mamy cztery tomy wydane (styczeń, luty, marzec, kwiecień) oraz z cyklu ruchomego w formacie PDF. Należy jednak dodać, iż niektóre Cerkwie lokalne nadal w tę niedzielę obchodzą jedynie swoich świętych, uznając, że święci atoscy (inna nazwa: hagioryci) tego dnia powinni być wspomniani tylko na Świętej Górze Athos jako lokalni święci.

athos 2.jpg

W Polskim Autokefalicznym Kościele Prawosławnym (PAKP) Czytaj dalej „II niedziela po Pięćdziesiątnicy – Wszystkich Świętych lokalnych”

Zasmakujcie i zobaczcie

Pierwotnie ten artykuł ukazał się cztery lata temu na cerkiew.pl w tym miejscu.

Niedzielny obiad z kilkoma znajomymi prawosławnymi. Nie, wbrew tytułowi, ten tekst nie będzie o tym, co pojawiło się na naszych talerzach. Będzie on o Pokarmie przewyższającym ludzki język. Oczywiście, ten Pokarm to Ciało i Krew Chrystusa – cs. Priczastie. Co to słowo oznacza dla mnie? Brać udział, pobożnie uczestniczyć, jednoczyć się, uświęcać się, dziękować, uwielbiać. I pewnie jeszcze kilka innych czasowników mogłabym dopisać. Dlaczego, zatem, tak wiele osób w naszej Cerkwi nie przystępuje do Eucharystii, nie priczaszczaje się?…

DSC_8670.JPG

Tak, właśnie o tym rozmawialiśmy w trakcie tego niedzielnego obiadu. Rozmawialiśmy my, prawosławni o różnym pochodzeniu zarówno narodowo-etnicznym, jak i religijnym – „rdzenni” oraz konwertyci, lecz zgodni w obserwacjach: w większości parafii polskiej Cerkwi normą jest garstka przystępujących do Eucharystii, a bywa, że jedynym spożywającym Ciało i Krew Chrystusa jest kapłan sprawujący Liturgię. Tak jakby Liturgia była tylko do odstania, a nie do uczestniczenia – a bez Priczastia nie ma pełnego udziału w Liturgii, gdyż Eucharystia to Liturgia, a Liturgia to Eucharystia. Wydawałoby się, że to temat stary, dokładnie omówiony. Ale problem jednak wciąż istnieje. I w tym momencie należy sobie samemu zadać pytanie: dlaczego ja nie przystępuję, nie odpowiadam na to wezwanie-proroctwo psalmisty: Zasmakujcie i zobaczcie, jak dobry jest Pan (ps. 33)? Oto kilka odpowiedzi, zaczynających się od słówka „bo”:  Czytaj dalej „Zasmakujcie i zobaczcie”

Święto „Bożego Ciała” w prawosławnych rytach zachodnich

Pierwotnie ten wpis umieściłam dwa lata temu na cerkiew.pl, i nie obyło się bez kontrowersji. A przecież św. Jan Maksymowicz, zwany Szanghajskim, wyraźnie powiedział: „Nigdy, nigdy, przenigdy nie pozwalaj komukolwiek ci wmówić, że aby być prawosławnym, musisz być jednocześnie wschodni. Zachód był prawosławny przez tysiąc lat, i jego czcigodna liturgia jest dużo starsza, niż jakakolwiek z jego herezji.”

b27b7cba6a.jpg

Święto Ciała i Krwi Pańskich, zwane w Polsce potocznie „Bożym Ciałem”, prawdopodobnie większości prawosławnych wiernych kojarzy się ze świętem rzymsko-katolickim, do tego względnie nowym. Tymczasem prawosławni chrześcijanie rytów zachodnich – obecni głównie w USA, choć nie tylko – w większości obchodzą to święto; zarówno ci pod Patriarchatem Antiocheńskim, jak i Cerkwią zarubieżną (Rosyjska Cerkiew Poza Granicami Rosji), choć nieco inaczej niż rzymscy-katolicy, a także zazwyczaj później, bowiem posługują się starymi, prawosławnymi paschaliami, a nie gregoriańskimi.

Najstarsze zapisy liturgiczne dotyczącego tego święta pochodzą z XII wieku; Kościół rzymsko-katolicki oficjalnie je wprowadził nieco ponad 100 lat później, by podkreślić realność Ciała i Krwi Pańskiej. Dlaczego więc prawosławni rytów zachodnich obchodzą to święto, skoro powstało ono w czasach ostatecznego „formowania” się Wielkiej Schizmy?  Czytaj dalej „Święto „Bożego Ciała” w prawosławnych rytach zachodnich”