Niedziela Zesłania Świętego Ducha – treść

Na początku należy zaznaczyć, iż święto to ma wyjątkowo dużo nazw, podobnie jak święto Objawienia Pańskiego. Po drugie, co zaraz wyjdzie w tych nazwach – Wschód jednego dnia świętuje zarówno Niedzielę Zstąpienie Świętego Ducha, jak i Niedzielę Świętej Trójcy; Zachód rozdzielił te dwa święta, i Niedzielę Świętej Trójcy obchodzi tydzień po Zstąpieniu Świętego Ducha. Nazwy tego święta to, oprócz tytułowej: Niedziela Świętej Trójcy, Trojca, Zielone Świątki, Pięćdziesiątnica, Duhovi.

Jedyna kanoniczna ikona Trójcy Świętej – św. Andrzeja Rublowa

troitsa_rubleva.jpg

Już w tradycji żydowskiej pięćdziesiąty dzień od Paschy starotestamentowej był uroczyście obchodzony. Siedem to doskonałość. Siedem razy siedem – tym większa doskonałość, a to się równa 49. Siedem razy siedem plus jeden – wypełnienie. Dlatego też na Liturgii tego dnia  w cerkwiach jest czytana Ewangelia J 27; 7, 37-52; 8, 12, która przytacza mowę Chrystusa w ostatnim, najbardziej uroczystym dniu święta – czyli, w dniu Pięćdziesiątnicy. Żydzi na pięćdziesiąty dzień od Paschy przyjęli Prawo, które było niejako uosobieniem Boga. Jednak Chrystus w tej mowie, wygłoszonej przed Swoimi Męką, śmiercią i Zmartwychwstaniem, zaznacza, iż w to święto, po Jego Passze, ludzie przyjmą samego Boga w postaci Świętego Ducha: „Jeśli ktoś jest spragniony, niech przyjdzie do Mnie i pije! Kto wierzy we Mnie, jak mówi Pismo, strumienie wody żywej popłyną z wnętrza jego”. A powiedział to o Duchu, którego mieli otrzymać wierzący w imię Jego; Duch Święty bowiem nie był jeszcze dany, ponieważ Jezus nie został jeszcze uwielbiony.

Chrystus niejednokrotnie zapowiadał zstąpienie Ducha Świętego – na kartach Starego Testamentu w psalmach i działalności proroków, w Swoich wystąpieniach, w tym wielkoczwartkowym, które czytaliśmy tydzień temu. Poprosił Swych uczniów tuż przed Wniebowstąpieniem, by nie odchodzili z Jerozolimy, lecz trwali na modlitwie. W Wieczerniku byli nie tylko apostołowie, ale też i inni, w tym Bogurodzica – Matka Chrystusa. Pięćdziesiątego dnia doświadczają spełnienia tej obietnicy.

c314a4c807f4fe038a11e83df1e632ca

To jest de facto wypełnienie Bożego planu Zbawienia wobec nas. Bóg objawia się i działa jawnie już jako Trójca Święta. Bowiem tego dnia na uczniów Chrystusa, czyli drugiej Boskiej Osoby, zstępuje Święty Duch (Trzecia Osoba), który od Ojca (Pierwszej Osoby) pochodzi.

Mówi o tym pierwsza stichera jutrzni:
Świętujmy radośnie, wierni, Pięćdziesiątnicę,
poświąteczne i końcowe święto, wypełnienie obietnicy i zamiaru.
W to bowiem święto zstąpił na ziemię
ogień Pocieszyciela pod postacią jakby języków,
oświecił uczniów i objawił ich poświęconymi w tajemnice nieba.
Przyszła Światłość Pocieszyciela i świat oświeciła.

To tego dnia, z racji wypełnienia planu Bożego, zostaje założona Cerkiew, oparta na kamieniu wyznaniu wiary, że Jezus jest Synem Bożym i Mesjaszem. Bramy piekielne jej nie przemogą. To dzisiaj są narodziny/urodziny Cerkwi, bo wszystkie sakramenty są sprawowane w Świętym Duchu, Którego apostołowie dziś przyjmują, i którego przekazują nam.

Narodziny Cerkwi - Pięćdziesiątnica.jpg

Cerkiew, której głową jest Chrystus – to symbolizuje puste miejsce na środku ikony święta – a my jesteśmy Jej członkami, równymi sobie, co jest wyrażone w półokręgu, w jakim siedzą apostołowie.

Prawosławny Kościół jest ewangelicki, ale nie protestancki.
Jest ortodoksyjny, ale nie żydowski.
Jest katolicki, ale nie rzymski (papistyczny).
Nie jest denominacją – jest pre-denominacyjny.
Uwierzył, nauczył, zachował, obronił i umarł [tj. poniósł męczeństwo]
za Wiarę Apostołów od Dnia Pięćdziesiątnicy 2000 lat temu.

07_JUL%20Silazak%20na%20Apostole.jpg

Apostołowie, aż do tego momentu byli przestraszeni, dużo czasu od pojmania Chrystusa spędzali w Wieczerniku zamkniętym na cztery spusty. Większość z nich była ponadto niewykształconymi rybakami. Wszystko się zmienia, gdy przyjmują Ducha Świętego. Nabierają odwagi, znajomości języków jak i Boskich treści. Od razu po tym zesłaniu Świętego Ducha opuszczają Wieczernik, i zaczynają przemawiać do Żydów, licznie zgromadzonych w Jerozolimie z racji święta. Są tam jednak przedstawiciele różnych narodowości i języków, apostołowie docierają do każdego z nich. Bo w Starym Testamencie tylko jeden naród – izraelski – znał prawdziwego Boga, ale też niepełnie, bo tajemnica Trójcy Świętej była przysłonięta, choć przesłanki o tym można znaleźć w różnych starotestamentowych fragmentach. Teraz jednak cały świat ma się dowiedzieć o prawdziwym, Trójjedynym Bogu, i o Jego dziele zbawienia rodzaju ludzkiego, dokonanego przez zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa.

To wydarzenie przytacza i na nowo uobecnia czytanie Apostoła na Liturgii, pominiętego fragmentu z –przeczytanych całych – Dziejów Apostolskich (2, 1-11):
Kiedy nadszedł wreszcie dzień Pięćdziesiątnicy, znajdowali się wszyscy razem na tym samym miejscu. Nagle dał się słyszeć z nieba szum, jakby uderzenie gwałtownego wiatru, i napełnił cały dom, w którym przebywali. Ukazały się im też języki jakby z ognia, które się rozdzieliły, i na każdym z nich spoczął jeden. I wszyscy zostali napełnieni Duchem Świętym, i zaczęli mówić obcymi językami, tak jak im Duch pozwalał mówić.
Przebywali wtedy w Jerozolimie pobożni Żydzi ze wszystkich narodów pod słońcem. Kiedy więc powstał ów szum, zbiegli się tłumnie i zdumieli, bo każdy słyszał, jak przemawiali w jego własnym języku. „Czyż ci wszyscy, którzy przemawiają, nie są Galilejczykami?” – mówili pełni zdumienia i podziwu. „Jakżeż więc każdy z nas słyszy swój własny język ojczysty? – Partowie i Medowie, i Elamici, i mieszkańcy Mezopotamii, Judei oraz Kapadocji, Pontu i Azji, Frygii oraz Pamfilii, Egiptu i tych części Libii, które leżą blisko Cyreny, i przybysze z Rzymu, Żydzi oraz prozelici, Kreteńczycy i Arabowie – słyszymy ich głoszących w naszych językach wielkie dzieła Boże”.

Oto czytanie tego fragmentu po arabsku, w 2:47-3:00 lektor przedłuża wyraz „Arabowie” 😉

Począwszy od Niedzieli o Ślepcach spod Jerycha – drugą przed Przedpościem – podążaliśmy stopniowo wraz z Chrystusem do Jerozolimy, na Wzgórze Świątynne, na Syjon. Wjechaliśmy tu z Nim w Niedzielę Palmową. Tu słuchaliśmy Jego szczególnych pouczeń, tu przyjęliśmy Jego Ciało i Krew, tu przeszliśmy drogę Męki, tu z Nim się ukrzyżowaliśmy, tu w Noc Paschalną nas dźwignął, powstaliśmy z Nim powstającym, dał nam życie wieczne. To tu Go pożegnaliśmy, gdy wstępował do Nieba. Dzięki Cerkwi przeżyliśmy na nowo te najważniejsze akty Historii Zbawienia, dzięki uczestnictwu (priczaszczeniu) w świątecznych Eucharystiach uczestniczyliśmy w tych jerozolimskich wydarzeniach. Teraz mamy jednak opuścić tę Jerozolimę, bo tak Chrystus nakazał Swym uczniom, słyszeliśmy te słowa w Dzień Paschy świętowanej 50 dni temu, i potem jeszcze w dzień Wniebowstąpienia, obchodzony 10 dni temu: gdy Duch Święty zstąpi na was, otrzymacie Jego moc i będziecie moimi świadkami w Jerozolimie i w całej Judei, i w Samarii, i aż po krańce ziemi (Dz 1, 8).

Zatem, mamy świadczyć mową, czynem – po prostu całą naszą osobą – o tych wydarzeniach, których dostąpiliśmy, które przeżyliśmy. Tak będziemy prawdziwie uczniami Chrystusa, chrześcijanami, tymi prawowiernymi – prawosławnymi. Zbawiając siebie, wielu zbawia się wokół nas, jak to mówił św. Serafim Sarowskim. W tym zadaniu zbawienia się ma nam pomóc właśnie Święty Duch, Którego Dary każdy z nas otrzymał w sakramencie bierzmowania (cs. miropomazania).

Sekwencja święta Pięćdziesiątnicy (śpiew przed Ewangelią) w tradycji zachodniej:

Przybądź, Duchu Święty,
Spuść z niebiosów wzięty
Światła Twego strumień.
Przyjdź, Ojcze ubogich,
Przyjdź, Dawco łask drogich,
Przyjdź, światłości sumień.
O najmilszy z gości,
Słodka serc radości,
Słodkie orzeźwienie!
W pracy Tyś ochłodą,
W skwarze żywą wodą,
W płaczu utulenie.
Światłości najświętsza,
Serc wierzących wnętrza
Poddaj Twej potędze.
Bez Twojego tchnienia
Cóż jest wśród stworzenia,
Jeno cierń i nędze.
Obmyj, co nieświęte,
Oschłym wlej zachętę,
Ulecz serca ranę.
Nagnij, co jest harde,
Rozgrzej serca twarde,
Prowadź zabłąkane.
Daj Twoim wierzącym,
W Tobie ufającym
Siedmiorakie dary.
Daj zasługę męstwa,
Daj wieniec zwycięstwa!

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s