Pocałunek cnót – metropolita Aleppo Paweł (Jazidżi) na święto apostołów Piotra i Pawła

Pierwotnie ten tekst, w moim tłumaczeniu z arabskiego, ukazał się na cerkiew.pl dwa lata temu w tym miejscu.

W kwietniu 2013 roku, tuż przed Wielkim Tygodniem, w Syrii zostało porwanych dwóch metropolitów Cerkwi antiocheńskiej: Paweł (Jazidżi) i Jan (Ibrahim). Do dziś ich los pozostaje nieznany. Władyka Paweł jest autorem wielu książek i publikacji. Był również znany ze swych wspaniałych kazań.

Publikujemy kazanie metropolity Pawła na święto założycieli i patronów Cerkwi antiocheńskiej – jakimi byli Piotr i Paweł – w jego dniu (Patriarchat ten stosuje nowy styl); apostoł Paweł ponadto jest patronem samego hierarchy. Władyka w swych słowach zawsze nawiązywał w dużej wiedzy i z miłością do swego niebiańskiego opiekuna, o czym Czytelnicy mogli się przekonać czytając poprzednie publikowane kazania. Mamy nadzieję, że tekst ten ubogaci przeżywanie obchodzącym teraz to święto, zaś osobom jeszcze oczekującym go – pozwoli właściwie się do niego przygotować.

10982199_1656179037952290_1146966596912855801_n.jpg

Jak wiemy, klasyczna i najbardziej podstawowa ikona tego błogosławionego święta przedstawia dwóch świętych apostołów obejmujących jeden drugiego i składających sobie pocałunek. Wielu nadaje różne znaczenie  temu apostolskiemu pocałunkowi. Niektórzy uważają, że to pocałunek wyrażający zgodę po tym, jak ci dwaj apostołowie poróżnili się w Antiochii. Innym natomiast ten pocałunek jawi się spotkaniem Wschodu (wyrażonego w osobie Pawła) z Zachodem (wyrażonego w osobie Piotra). Są też tacy, co widzą w tym pocałunku symbol wspólnego końca dwóch apostołów, bowiem obydwaj ponieśli męczeństwo w Rzymie: pierwszy przez ścięcie głowy, zaś drugi na krzyżu, tak jak jego Mistrz.

Jakby nie było, obydwaj apostołowie ukazują się nam różnymi od siebie, czy też, lepiej ujmując, dwoma biblijnymi osobowościami równie ważnymi, lecz każdą na swój sposób. Obydwaj wyćwiczyli się w konkretnych cnotach, jaśniejących w każdym z nich na sposób indywidualny. Są trzy cechy, które wyróżniały apostoła Pawła w sposób szczególny dla niego, i trzy inne, analogiczne cnoty, które wykształciły się w apostole Piotrze.

W tekstach Nowego Testamentu zauważamy trzy cechy apostoła Pawła, które znacząco pomogły mu osiągnąć sukces w jego misji i ciężkiej pracy.
1. Apostoł Paweł był obywatelem rzymskim, więc posiadał specjalne prawa obywatelskie. Używał tych praw wiele razy zgodnie ze swoimi potrzebami, np. kiedy został zwolniony z więzienia u Filipian dzięki temu, że wyjawił swoje rzymskie obywatelstwo. Odmówił również bycia sądzonym przez władze żydowskie, i poprosił o odesłanie do Rzymu, by był sądzony przez samego cezara. Tu widzimy sposób, w jaki apostoł Paweł używał swego autorytetu, władzy.

2. Apostoł Paweł mówił po grecku i był zaznajomiony z grecką filozofią, dlatego też Bóg widział go „naczyniem wybranym” i posłał go do pogan. Dzięki znajomości języka greckiego św. Paweł był predysponowany do złowienia dla Chrystusa wielkiego świata greckiego i jego cywilizacji. Używał znajomości języka i filozofii jako narzędzia do dialogu, spotkania i nawiązania kontaktu, by w ten sposób służyć Słowu Bożemu. Tak więc tu przyglądamy się wiedzy i filozofii.

3. Trzecia cecha apostoła Pawła to hebrajska, żydowska religia. Był z żydowskiej diaspory, dumnym z faktu bycia faryzeuszem, czego uczył go Gamaliel. Tutaj napotykamy zagadnienie związane z religią.

U apostoła Piotra również zauważamy trzy jego charakterystyczne cechy.

1. Kiedy [po Swoim zmartwychwstaniu] Chrystus trzy razy pytał Piotra „Czy Mnie kochasz?”, i za każdym otrzymał twierdzącą odpowiedź, Jezus nazywał go pasterzem, i wzywał Piotra do pasterstwa nad ludźmi. A więc miłość to służba pasterska. Tu kryje się zagadnienie „opiekuńczej troski” [w języku arabskim – ale też i zapewne w aramejskim, w którym Chrystus rozmawiał, i który, tak jak arabski, jest językiem semickim – wyrazy „opieka” i „troska” związane są z tym samym rdzeniem, co słowa „pasterz”, „stado” i „parafia”, stąd tu jest ważne symboliczne i etymologiczne znaczenie, przyp. tłum.].

2. Apostoł Piotr wyznał najważniejszą prawdę; najważniejszym i najpiękniejszym, co zdarzyło się w życiu św. Piotra, to wspaniałe wyznanie „Ty jesteś Chrystus, Syn Boga żywego”. To jest ta prawda, którą nasz Pan określił skałą, na której zbuduje swoją Cerkiew.

3. Apostoł Piotr odznaczał się swą żarliwą miłością [po arabsku użyte tu i w dalszej części tekstu słowo na żarliwość oznacza też zazdrość w pozytywnym świetle, podobnie jak w Starym Testamencie „zazdrosny Bóg” co ma ważne znaczenie tutaj, przyp. tłum.]. Czytając Nowy Testament z łatwością zauważamy, że św. Piotr zawsze chciał pokazać żarliwą miłość wobec Jezusa bardziej niż wszyscy pozostali apostołowie. Ta żarliwość poprowadziła go do wyznania, iż będzie podążał za Chrystusem nawet do śmierci; do odcięcia ucha arcykapłana; wreszcie do natychmiastowego rzucenia się do Jeziora Tyberiadzkiego, by spotkać Zmartwychwstałego Chrystusa jako pierwszy. A więc Piotr apostoł wyróżniał się prawą i szczerą żarliwością.

Prawdziwie, trzy cnoty każdego z tych apostołów uzupełniają się, gdy się wzajemnie ucałowują. Tak, władza potrzebuje opieki i troski, filozofia prawdy, a religia płonącej żarliwości.
Zaiste, prawdziwe znaczenie władzy to troska i opieka [pasterstwo] nad ludźmi. Kto między wami chciałby być wielkim, niech będzie dla wszystkich sługą, a kto chciałby spośród was być pierwszym, niech będzie niewolnikiem wszystkich. (Mk 10, 43-44).
Rzeczywiście, prawdziwa filozofia jest prawdziwym chrześcijaństwem, tak jak i prawdziwa wiedza prowadzi do wiary chrześcijańskiej.
Zaprawdę, religia bez płomienia żarliwej miłości traci swą żywotność, i staje się prostackim faryzeizmem, to znaczy religią statyczną, formalistyczną [tj. opartą tylko na formie i regułach] i martwą.

Tak, „drogą” są troska i opieka [pasterstwo] we władzy, „prawda” jest w filozofii, a „życie” w religii – oto, czego symbolem jest wizerunek obejmujących się apostołów Piotra i Pawła. Obejmują się władza Pawła z troską i opieką Piotra; spotykają się wiedza, którą ma Paweł, z prawdą Piotra; wreszcie, religia u Pawła realizuje się w żarliwej miłości, którą ma Piotr. Cnoty Piotra obejmują się z cnotami Pawła, te dwa światy przeplatają się, i spotkanie tych dwóch świętych urzeczywistnia wołanie Chrystusa: Ja jestem Drogą, Prawdą, i Życiem. Amen.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s