Nie odwróć oblicza Twego… – prokimen Niedzieli Przebaczenia Win

Wieczernia Niedzieli Przebaczenia Win – ostatniej niedzieli Przedpościa, o której więcej tutaj – ma dwa szczytowe momenty. Pierwszy to śpiew wielkiego prokimenonu* w jej połowie. Natomiast drugi, na jej koniec, to obrzęd przebaczenia win. Tutaj skupię się na tej pierwszej sprawie. Prokimen to dwa wybrane wersety psalmu – jeden z nich stanowi refren – które, na przypisany ton, śpiewa diakon/psalmist(k)a na przemian z chórem/wiernymi. Jednak istnieje kilka prokimnów wielkich: mają one kilka wersetów więcej, śpiewane są też bardziej rozwlekle, uroczyście. Oczywiście, są one zarezerwowane tylko na szczególne okazje. Jedną z nich jest właśnie wieczór niedzieli Wygnania Prarodziców z Raju (inna nazwa owego ostatniego dnia Przedpościa); ba! to ten prokimen wyznacza początek Wielkiego Postu.

exodos-protoplaston.jpg

Wówczas w cerkwi gasną światła, szaty zmieniają  się na ciemne, melodie na wielkopostne, zamykają się carskie wrota etc. Ten prokimen śpiewany jest na ton 8 – najbardziej uroczysty ton dla tego rodzaju hymnu. Należy tu dodać, iż w niektórych tradycjach (m. in. polskiej) diakon/psalmist(k)a ogłasza, że jest to prokimen na ten i ten ton. Oto, jak brzmi on po polsku:

Prokimen, ton ósmy:
Refren: Nie odwróć oblicza Twego od dziecka Twego,
albowiem cierpię, szybko wysłuchaj mnie.
Zważ na duszę moją i wybaw ją!
Stych 1: Niech zbawienie Twoje, Boże, wspiera mnie
Refren
Stych 2: Niech ujrzą to ubodzy, i niech się rozweselą
Refren
Stych 3: Szukajcie Boga, a żywa będzie dusza wasza
Refren

Natomiast w języku cerkiewno-słowiańskim wygląda to tak:

Прокимен глас 8:
Не отврати лица Твоего от отрока Твоего,
яко скорблю, скоро услыши мя:
вонми души моей, и избави ю.
Стих: Спасение Твое Боже да приимет мя.
Не отврати…
Стих: Да узрят нищии, и возвеселятся.
Не отврати…
Стих: Взыщите Бога, и жива будет душа ваша.
Не отврати…

Prokimen ten jest śpiewany także na wieczerniach wszystkich pięciu niedziel wielkopostnych. Nie chodzi tu bynajmniej tylko o jego pokutny charakter, ale też że w Wielkim Poście po każdej sobocie i niedzieli – które, choć należą do Wielkiego Postu, mają nieco mniej postny charakter (przede wszystkim, Liturgie z konsekracją, jedzenie już po Liturgii, zapalone światła, w niektórych tradycjach jaśniejsze szaty) – Cerkiew niejako wraca znowu do ścisłego postu, mroku, pełnej refleksji; choć jasne, nie aż tak, jak ma to miejsce w pierwszym tygodniu Wielkiego Postu, czyli tzw. Czystym Tygodniu. Ten powrót jest zaznaczany w hymnach: np. Teraz radośnie zaczniemy drugi tydzień postu… (stichera w wieczór Niedzieli Tryumfu Ortodoksji), Zacząwszy trzeci tydzień postu… (stichera w wieczór Niedzieli św. Grzegorza Palamasa), Gorliwie zaczynając szósty tydzień czcigodnego postu… (stichera w wieczór Niedzieli św. Marii Egipcjanki).

Sporo teorii, to teraz czas na listę nagrań:

Śpiew cerkiewnosłowiański – wykonanie rosyjskie:

Śpiew cerkiewnosłowiański – wykonanie bułgarskie:

Śpiew cerkiewnosłowiański – wykonanie słowackie audio mp3

Śpiew arabski:

Śpiew rumuński – żeński:

Śpiew rumuński – męski:

Śpiew angielski czerpiący z muzyki bizantyjskiej (ale nieco weselszy):

Śpiew angielski czerpiący z muzyki wschodniosłowiańskiej audio mp3

Jeszcze inny angielski śpiew, chór św. Mikołaja

Śpiew cypryjski:

Śpiew grecki (ha, znajdź różnice z powyższym! 😉 ):

* nie mam bladego pojęcia, jak to po polsku odmieniać

YD1A7288.jpg

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s