Początek Wielkiego Postu z Wielkim Kanonem Pokutnym św. Andrzeja z Krety

Wielki Post w Kościołach prawosławnych rozpoczyna się w Czysty Poniedziałek, a kończy w Piątek Palmowy wieczór (dzień przed Sobotą Wskrzeszenia Łazarza i Niedzielą Palmową), przez co trwa równo 40 dni, jak Pan Bóg przykazał jeszcze w Starym Testamencie. Jednak nie tylko pierwszy dzień, lecz cały pierwszy tydzień nazywa się „czystym”, o czym więcej w tym wpisie. Najbardziej charakterystycznym, najbardziej wyczekiwanym przez wiernych nabożeństwem Czystego Tygodnia jest Wielkie Powieczerze, którego pierwszą połowę stanowi Wielki Kanon Pokutny św. Andrzeja z Krety. To nabożeństwo jest sprawowane tylko w pierwsze cztery dni Wielkiego Postu, każdego jest czytana kolejna część kanonu – w całości naraz zostanie on przeczytany nie w ramach powieczerza, a czuwającej jutrzni dopiero w czwartek piątego tygodnia Wielkiego Postu.

IMG_0042.jpg

Każda kolejna część Kanonu ma dziewięć  pieśni – tak, tu druga nie jest pomijana (tudzież: po prostu nie istnieją), jak w znakomitej większości kanonów w ciągu roku! Na początku każdej pieśni jest irmos – każda pięśń nawiązuje do danego kantyku biblijnego. Potem melorecytowane są kolejne tropariony, przed którymi śpiewane jest zawołanie Zmiłuj się nade mną Boże, zmiłuj się! (cs. Pomiluj mia Boże, pomiluj mia!), na które robi się pełen pokłon do ziemi. Na zakończenie każdej pieśni, tym razem jako katabasję, chór powinien zaśpiewać irmos. Przy niektórych pieśniach irmosy w dane dni są różne. Należy też zaznaczyć, iż w niektórych tradycjach nawet tropariony Kanonu są śpiewane; wyjątkowy tu jest jeden z systemów wschodniosłowiańskich, gdzie jeden werset śpiewa kapłan, a potem chór – zapewne pierwotnie wszyscy zgromadzeni wierni, jako system antyfonalny – powtarza śpiewnie ten werset. Generalnie przyjmuje się, że w trakcie całego Kanonu należy klęczeć (stać na kolanach), ale tam, gdzie jest zbyt duży ścisk, albo jak ktoś po prostu jest słaby, dopuszcza się stanie, a nawet robienie nie pełnych pokłonów, lecz tzw. pojasnych, tj. tylko ręką, a nie całym sobą dotykać ziemi.

Pełny polski tekst Kanonu św. Andrzeja z podziałem na Czysty Poniedziałek, Czysty Wtorek, Czystą Środę i Czysty Czwartek plus na początku i na końcu modlitwy wielkopostnego Wielkiego Powieczerza można znaleźć w tym miejscu.

Czas na przykłady nagrań:

Po polsku (całość – Czysty Czwartek)

 

Cerkiewnosłowiański – śpiew kijowsko-pieczerski (irmosy)

Cerkiewnosłowiański – śpiew moskiewski (irmosy)

Cerkiewnosłowiański – wersja z powtarzanymi, śpiewnymi wersetami

Cerkiewnosłowiański – śpiew serbski

W Bułgarii (całość z Wielkim Powieczerzem, od którego hymnów zaczynają; polecam zwłaszcza ichniejszy śpiew kontakionu od 1:01:30)

Cerkiewnosłowiański – znamiennyj raspiew (staroruski), nagranie audio mp3

 

Serbski

 

Czeski – nagranie audio mp3

 

Arabski – śpiew jordański (cała pierwsza pieśń)

Arabski – śpiew libański (irmosy)

Arabski – kontakion Wielkiego Kanonu

 

Ukraiński

 

Gruziński – męski chór (fragmenty)

Gruziński – żeński chór (całość z Czystego Wtorku)

 

Rumuński – irmosy

Rumuński – wersja z jednej parafii Bukaresztu (całość z Czystego Wtorku)

Rumuński – melodia z Cluj Napoca (całość z Czystego Czwartku plus powieczerze)

Rumuński – w Baia Mare (całość z Czystego Poniedziałku)

 

Węgierski – nagranie audio mp3

 

Grecki – kontakion Wielkiego Kanonu

Angielski – kontakion

 

Angielski – melodia karpacka, nagrania audio mp3

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s