Król Niebieski narodzony na ziemi… – stichera wielkiego powieczerza Bożego Narodzenia

Istnieje wiele pięknych prawosławnych hymnów z różnych rytów na święto Narodzenia Jezusa Chrystusa. Nic dziwnego, skoro święto to, wraz z Epifanią (Objawieniem Pańskim) tworzy Zimową Paschę czy też – Małą Paschę. Bo z grona świąt 12 największych one się wyróżniają w swym znaczeniu i obchodach, w 40dniowym poście poprzedzającym, w ostatnim tygodniu który nieco przypomina ten Wielki. Większy jest tylko czas od Soboty Wskrzeszenia Łazarza i Niedzieli Palmowej, prowadzący przez Wielki Tydzień do Paschy – Zmartwychwstania Chrystusa. W tradycji bizantyjskiej – ale i innych wschodnich – zapewne najbardziej znane są troparion i kontakion tego święta, w pewnym stopniu też kanon. Pragnę tu jednak przedstawić prostą sticherę na litiji – błogosławieństwie chleba, winy i oliwy przy modlitwach za cały świat – na wielkim powieczerzu, czyli ostatnim nabożeństwie Wigilii Bożego Narodzenia, gdzie duch postu i ukrycia Boga miesza się ze świętem i objawieniem, a które to nabożeństwo poprzedza bardzo już uroczystą jutrznię. O cyklu Bożonarodzeniowych nabożeństw więcej w tym miejscu.

26169441_1948221788551346_5934232903599000586_n.jpg

Autorem tekstu jest wielki arabski święty, jeden z Ojców Cerkwi – Jan Damasceński. Stichera, będąca właściwie doksastikonem (czyli po Chwała Ojcu…) jest na wolną wersję tonu piątego, nieco przypomina w niektórych wariantach śpiewu bizantyjskiego doksastikon Paschy. Jego treść na pierwszy rzut oka nie ma Czytaj dalej „Król Niebieski narodzony na ziemi… – stichera wielkiego powieczerza Bożego Narodzenia”

Wiara, dziewictwo, prezent – metropolita Góry Liban Jerzy (Khodr) na Niedzielę Ojców

Niedziela Ojców to ostatnia przed Bożym Narodzeniem. Tekst w moim tłumaczeniu ukazał się pierwotnie na cerkiew.pl.

fd2f46013a80b144696f6c.jpg

Słowa w czytaniu apostolskim i Ewangelii niedzieli poprzedzającej Narodzenie Pańskie wymieniają po imieniu osoby ze Starego Testamentu. Apostoł mówi  Czytaj dalej „Wiara, dziewictwo, prezent – metropolita Góry Liban Jerzy (Khodr) na Niedzielę Ojców”

Przygotuj się, Betlejem… – troparion Przedświęcia Bożego Narodzenia (+nagrania)

Przez cztery dni w Cerkwi prawosławnej, od 20 do 23 grudnia, na Boskiej Liturgii oraz nabożeństwach cyklu dobowego rozbrzmiewa troparion Przedświęcia Bożego Narodzenia. 24 grudnia, czyli Wigilia, ma swój własny troparion. Tropariony przedświęcia, wigilii Bożego Narodzenia oraz samego święta są na ton 4, jednakże w każdym przypadku, ze względu na specyfikę tekstu i rytm, ich śpiew nieco się różni (a przynajmniej tak powinno być).

ChomikImagevdsvds.jpg

Można zauważyć, iż troparion przedświęcia jest Czytaj dalej „Przygotuj się, Betlejem… – troparion Przedświęcia Bożego Narodzenia (+nagrania)”

Co znaczą święta Bożego Narodzenia? – metropolita Paweł (Saliba)

Zaczynamy ostatni tydzień przygotowawczy do świąt Narodzenia Chrystusa. Oprócz porządków domowych, warto uporządkować też siebie. Tekst, w moim tłumaczeniu, ukazał się pierwotnie na cerkiew.pl.

chomikimagessa.jpg

Dla niektórych święta Bożego Narodzenia stały się czasem komercjalizacji i chciwości. Dla innych to tylko czas odwiedzin rodziny i znajomych, wymiany życzeń i prezentów oraz delektowania się obfitym posiłkiem. Ale, jakie jest prawdziwe znaczenie świąt Bożego Narodzenia?
Cztery kluczowe słowa dadzą nam odpowiedź.  Czytaj dalej „Co znaczą święta Bożego Narodzenia? – metropolita Paweł (Saliba)”

Prawosławny kalendarz adwentowy

Nie chodzi tu bynajmniej o czekoladki, bo przed Bożym Narodzeniem obowiązuje 40 dni postu, czyli, w wersji minimalnej, bez mięsa i imprez, a w niektóre dni również bez innych rodzajów produktów spożywczych. Rok temu były wpisy na poszczególne dni, więc tutaj daję rozpiskę z linkami do danych tekstów:

75c4c1f51e00892118ef0e331e224575.jpg

Wstęp – ostatnie dwa tygodnie przed Adwentem

14 listopada – apostoła Filipa, wigilia Adwentu

15 listopada – początek Postu Bożonarodzeniowego

Czytaj dalej „Prawosławny kalendarz adwentowy”

23 i 24 grudnia – Wielki Piątek i Wielka Sobota, czyli Wigilia Bożego Narodzenia

Dwudziesty trzeci i dwudziesty czwarty grudnia to Wielki Piątek i Wielka Sobota w jednym. Nie zapominajmy o tym 24 grudnia, czyli w dzień Wigilii Bożego Narodzenia.

10010461_10154968672835433_2216183769389200364_o.jpg

Na wieczerni 22 grudnia, czyli technicznie już 23 grudnia, słyszymy taką sticherę (poniżej jej śpiew po angielsku):

Teraz wypełnia się słowo Proroka Izajasza:
Nieograniczony Pan jest zawarty w łonie Dziewicy;
Spieszy Ona, by urodzić Go jak najbardziej cudownie.
Niech Boska pieczara będzie gotowa;
przygotuj się, Betlejem, albowiem Król upodobał sobie spocząć w tobie;
O żłobie, przyjmij Chrystus jako Dziecię owinięte jasełkami –
Ono w Swej dobroci przychodzi uwolnić ludzi z kajdan grzechu.

Liturgicznie Wigilia rozpoczyna się od wieczerni 23 grudnia. Na jej koniec śpiewany jest już nie troparion Przedświęcia, lecz troparion Wigilii Bożego Narodzenia:

Niegdyś przyszła do Betlejem Mariam,
zapisać się ze starcem Józefem,
jako pochodzący z potomstwa Dawidowego,
nosząc w łonie poczętego bez nasienia.
Nadszedł czas narodzin i nie znalazło się ani jedno miejsce w gospodzie,
ale pięknym pałacem wydała się Królowej grota.
Chrystus się rodzi, aby podnieść nasz upadły obraz.

Śpiew w języku cerkiewno-słowiańskim:  Czytaj dalej „23 i 24 grudnia – Wielki Piątek i Wielka Sobota, czyli Wigilia Bożego Narodzenia”

Ostatnia niedziela Adwentu – Niedziela Ojców

Niedziela Ojców, tak jak poprzednia – Praojców – wspomina wszystkich tych, co przygotowali przyjście Chrystusa na świat. Jednakże, jak się (mi) wydaje, niedziela ta kładzie już bardziej nacisk na cielesnych i duchowych przodków Jezusa. Widać to choćby w Ewangelii na Liturgii tego dnia, kiedy jest czytany rodowód Chrystusa wg św. Mateusza (1, 1-25); z kolei Apostoł (Hbr 11, 9-10; 17-23; 32-40) Boskiej Liturgii Niedzieli Ojców podkreśla wiarę przodków, poczynając od Abrahama – Ojca Wierzących. Podkreśla to też troparion Niedzieli Ojców:

Wielkie są czyny dokonane przez wiarę!
W samym środku ognia, jak na spokojnej wodzie,
radowali się trzej młodzieńcy, i prorok Daniel dla lwów,
jak dla owieczek, stał się pasterzem.
Dla ich modlitw, Chryste Boże, zbaw dusze nasze.

Nagranie audio mp3 w cerkiewno-słowiańskim

Niedziela Ojców ma bogatą hymnografię, i to jeszcze w różnych  Czytaj dalej „Ostatnia niedziela Adwentu – Niedziela Ojców”