Ikona Wszystkich Świętych

W Cerkwi prawosławnej święto Wszystkich Świętych obchodzone jest tydzień po Zesłaniu Ducha Świętego, czyli Pięćdziesiątnicy, o czym więcej tutaj. Ikona tej niedzieli nie różni się w zasadzie znacząco pomiędzy poszczególnymi tradycjami lokalnymi; może dlatego, że jej tradycja jest dosyć późna – sięga IX wieku. Bywa ona nazywana Obłokiem Świadków – to znaczy tych, którzy w życiu doświadczyli zbawczych wydarzeń, które niedawno na nowo przeżywaliśmy, m. in. Wielki Tydzień, Paschę, Wniebowstąpienie, Zstąpienie Świętego Ducha. Jednak nie tylko rzecz w tym, że owi ludzie widzieli to wszystko duchowymi oczyma, i że to przeżyli – ale że dali świadectwo, iż te wszystkie wydarzenia są prawdziwe i zbawcze. Ich świadectwo było dane różnym drogami: słowami, czynami, postami, cierpieniami, śmiercią męczeńską… Mówi o tym św. Paweł, którego list tego dnia jest czytany jako Apostoł (Hbr 11, 33- 12, 2). Różne są drogi do świętości, tak samo jak różne są funkcje w jednej Cerkwi i Dary jednego Świętego Ducha, co ostatnimi czasy poprzez hymnografię i ikony na nowo sobie przypominaliśmy.

All_saints_11.jpg

Centralne miejsce ikony faktycznie zajmuje obłok czy też okrąg, koloru złotego – to symbolizuje Czytaj dalej „Ikona Wszystkich Świętych”

Reklamy

Ikona Pięćdziesiątnicy – Zstąpienia Świętego Ducha

W pięćdziesiąty dzień od Paschy Cerkiew prawosławna obchodzi jedno z największych swoich świąt: Zesłanie Ducha Świętego. Z racji tego, że jest to jednocześnie Niedziela Świętej Trójcy, to owe święto ma dwie ikony: Trójcy Świętej oraz Zesłania. W tym tekście omówię tę drugą, która również jest częstym motywem fresków cerkiewnych.

Pente3.jpg

Tłem ikony jest budynek wyobrażający Czytaj dalej „Ikona Pięćdziesiątnicy – Zstąpienia Świętego Ducha”

Ikona Ojców I Soboru Powszechnego

Niedziela po Wniebowstąpieniu, a przed Zesłaniem Ducha Świętego, poświęcona jest pamięci Ojców I Soboru Powszechnego, o czym więcej w tym wpisie.

Ikona tego dnia ma przeróżne warianty, tutaj opiszę tylko jeden główny, wspominając o innych. Sytuacja dosyć znamienna, gdyż ikony pozostałych soborów powszechnych mają raczej podobny wygląd, adekwatny do opisywanej tu wersji.

Nikea-arius.jpg

Zatem, opisywana tu wersja, która też ma różne odmiany, to zgromadzenie uczestników owego soboru w półokręgu. Półokrąg na ikonach zawsze Czytaj dalej „Ikona Ojców I Soboru Powszechnego”

Ikona uzdrowienia niewidomego od urodzenia

Ikona szóstej niedzieli Paschy, tzw. „o Ślepcu” – więcej w tym miejscu – jest jednoznaczna i nie występują jakieś znaczące różnice pomiędzy jej poszczególnymi wersjami, niezależnie od miejsca i czasu jej powstania.

3 - icon of the healing of the blind man.jpg

Centrum ikony stanowią Chrystus i tytułowy niewidomy od urodzenia. Jezus ukazany jest jako Pan, Władca, co widać po Czytaj dalej „Ikona uzdrowienia niewidomego od urodzenia”

Ikona Niedzieli o Samarytance

Treść piątej niedzieli paschalnej jest pełna symboliki, o czym więcej tutaj. Nie inaczej jest z jej ikoną.

Na pierwszym planie widzimy Chrystusa, studnię i tytułową Samarytankę, którą Cerkiew ochrzciła potem „Światłością” (gr. Fotini, cs. Swetlana). Chrystus zazwyczaj ma ręce ułożone w geście wyjaśnienia, czasem typowe: prawa ręka błogosławi, a lewa trzyma zwój proroctw potwierdzających, że On jest Mesjaszem – co jest zresztą jednym z motywów Jego rozmowy z Samarytanką.

ba5e7f08264e2ba156ef80f8fa774a38.jpg

Samarytanka ma na głowie chustę, jednak Czytaj dalej „Ikona Niedzieli o Samarytance”

Ikona święta Połowy Pięćdziesiątnicy

O samym środowym dniu, przecinającym na pół okres Świętej Pięćdziesiątnicy, i ukazującym, iż Cerkiew prawosławna to Nowy Izrael i kontynuacja tego Starego, więcej tutaj.

Istnieją trzy typy ikon tego święta, przy czym ten trzeci to de facto wariacja na temat drugiego. Jednocześnie wszystkie trzy mają wspólny mianownik: Chrystusa nauczającego w centrum, a wokół Niego słuchaczy. To się wiąże z tym, że w to święto szczególnie czcimy Mądrość Bożą (Hagia Sophia) i czytaną Ewangelią tego dnia o Chrystusie nauczającym w Świątyni, właśnie w połowie żydowskiej Pięćdziesiątnicy (J 7, 14-3). Ta Ewangelia mówi o dorosłym Chrystusie w Świątyni jednak pierwszy wariant ikony święta przedstawia… Dwunastoletniego Chrystusa, co opisuje inna Ewangelia (Łk 2, 41-50).

getimagendg.jpg

Czemu tak? Obydwa Czytaj dalej „Ikona święta Połowy Pięćdziesiątnicy”

Ikona uzdrowienia paralityka z Betesdy

Ikony przedstawiające treść Ewangelii czwartej niedzieli paschalnej, o której więcej tutaj, różnią się między sobą w różnych szczegółach.

7.1.Rasslablennyii--768x542

Oczywiście, na pierwszym planie są Chrystus i paralityk. Zbawiciel niemalże zawsze ma wyciągniętą prawą dłoń: Prawica Pańska czyniąca Czytaj dalej „Ikona uzdrowienia paralityka z Betesdy”